Jak przygotować się do wizyty u psychologa?

Temat spotkań z psychologiem na przestrzeni lat był dosyć labilny — sama psychologia przeszła pewną transformację od myślenia o niej jako o „sposobie radzenia sobie z wariatami” do nauki, która pomaga rozwiązywać problemy, które nas przerastają. Przez wiele lat zaburzenia i choroby psychiczne były marginalizowane, a mówienie o tym, że korzysta się z pomocy terapeuty, było niczym przyznanie się do brzydkiej skłonności.

Na szczęście w ostatnich latach myślenie o korzystaniu z pomocy psychologa się zmienia. Społeczeństwo otwiera się na to, co do tej pory stanowiło temat tabu. Dziś podzielimy się praktycznymi wskazówkami, jak przygotować się do pierwszej wizyty u psychologa.

Najważniejszy pierwszy krok

Wizyta u psychologa musi być przede wszystkim świadomą decyzją. Musimy zdać sobie sprawę, że problem, z którym się zmagamy, utrudnia nam funkcjonowanie i że chcemy to zmienić. O ile wizyta u lekarza rodzinnego nie wydaje się trudna, o tyle wizyta u psychologa jest dość ważnym wydarzeniem — już na pierwszym spotkaniu wpuszczamy kogoś obcego na pewien intymny obszar naszego życia. Po przełamaniu tej pierwszej, poważnej bariery osiągamy już mały sukces.

O czym należy pamiętać, umawiając się na wizytę?

Przede wszystkim musisz uświadomić sobie, że coś w Twoim życiu nie działa tak, jak powinno, i chcesz sam z siebie to zmienić. Terapia ma sens tylko wtedy, gdy decydujesz się na nią dobrowolnie. Celem pierwszej konsultacji jest określenie wstępnego poziomu złożoności problemu i dopasowanie do niego intensywności oddziaływań.

Umówiłem się na wizytę — i co dalej?

Pamiętaj, że psycholog nie zacznie ci stawiać już na dzień dobry rozwiązań. Pierwsza wizyta (czasem dwie pierwsze) poświęca się na zebranie informacji użytecznych z punktu widzenia późniejszej diagnozy oraz oceny stanu zdrowia pacjenta. Określa się również, jakiej pomocy precyzyjnie potrzebujesz. Na podstawie zebranych danych psycholog stawia wstępną diagnozę — formę hipotezy, którą może uzupełniać lub nieznacznie zmieniać.

Podczas wywiadu określa się też formę współpracy: czy będzie to psychoterapia, wsparcie psychologiczne, czy interwencja kryzysowa.

O co mogę zostać zapytany?

Najczęściej pytania dotyczą tego, od jak dawna pacjent odczuwa problemy w swoim funkcjonowaniu, jak te problemy manifestują się w jego życiu i jakiego obszaru funkcjonowania dotyczą. Próbuje się określić, co poprzedzało pojawienie się problemu — czy pacjent doświadczył jakiejś traumy? Może w jego życiu w krótkim czasie wystąpiła seria poważnych zmian?

Następnie psycholog zapyta Cię o sferę biograficzną — jak wygląda Twoja sytuacja życiowa, mieszkaniowa, czy masz stałą pracę, jak wyglądają Twoje relacje z bliskimi. Pytania te pozwolą określić kierunek przyszłej terapii.

Kolejne pytania dotyczą tego, jak zazwyczaj reagujesz, gdy pojawia się problem. Jakie pojawiają się myśli w kryzysowym momencie? Jakie rezultaty przynoszą Twoje sposoby radzenia sobie? Psycholog zapyta też o ewentualne wcześniejsze występowanie problemu i wcześniejsze korzystanie z pomocy psychologa lub psychiatry.

Na koniec psycholog dopyta o dzieciństwo. Wiele problemów dających pełne objawy w dorosłości wynosimy właśnie z tego okresu. Wreszcie zapyta, czego oczekujesz po spotkaniach — jakiego efektu końcowego terapii się spodziewasz. Pytanie to daje obraz tego, jakie cele sam sobie zakładasz.

Jak pokonać obawy przed wizytą?

„Spadkiem” po niedawno obecnym społecznym przekonaniu, że z pomocy psychologów korzystają tylko osoby chore psychicznie, pozostał lęk przed wyśmianiem. „A co, jeśli ktoś się dowie?”, „A co, jeśli ktoś znajomy zobaczy mnie pod drzwiami psychologa?” — to typowe myśli przed pierwszym spotkaniem.

Warto pamiętać, że nasze zdrowie psychiczne jest tak samo ważne jak fizyczne. Gdy chorujesz na alergie, zapalenie płuc czy migrenę, też idziesz do lekarza — prawda? Psycholog nie ma celu cię surowo oceniać, ale pomóc Ci zrozumieć Twoje zachowania i postawy, które utrudniają funkcjonowanie.

Nie poddawaj się

Przygotuj się na to, że mogą pojawić się momenty trudne, w których ciężko będzie mówić o niektórych wydarzeniach. Pamiętaj, by na bieżąco komunikować swoje odczucia terapeucie. Mów o wszystkich wątpliwościach, odczuciach i refleksjach, o obawach i oporach. Wówczas terapeuta będzie mógł łatwiej znaleźć sposób, by Ci pomóc. Wszystkie wasze wspólne wysiłki skierowane są na Twoją lepszą przyszłość.